Helio Gracie (Braziliaans Jiu-Jitsu)Aan het begin van de 20ste eeuw verhuisde de Japanse jiu-jitsu instructeur Esai Maeda naar Brazilië. Hij raakte bevriend met Gastao Gracie, een invloedrijke zakenman, die de Japanner hielp zich te settelen. Uit dankbaarheid bood Maeda aan om Gastao’s oudste zoon Carlos les te geven in de Japanse gevechtskunst jiu-jitsu. De jongste zoon van Gastao en Cesalina Gracie’s acht kinderen, Helio, was lichamelijk heel zwak. Als hij een trap op rende dan viel hij bijna flauw en niemand wist waarom. Na dat hij de tweede klas op school had afgemaakt wist hij zijn moeder te overtuigen dat hij niet meer naar school moest gaan.

Toen de familie naar Rio de Janeiro verhuisde braken er financieel zware tijden aan. Daarom werden sommige van de kinderen bij familieleden ondergebracht. Helio werd naar zijn tantes gestuurd. Door hun contacten vond hij een baantje als ‘manusje van alles’ bij een populair lokaal roeiteam. Uiteindelijk zou hij zelfs zijn intrek nemen op hun slaapzaal. Zijn goede gevoel voor humor en zijn vermogen om mensen ‘gek’ te maken leverden hem de bijnaan ‘Caxinguele’ (eekhoorn) op. Na een paar jaar, toen Helio 14 was, verhuisde hij naar zijn broers in Botafogo, een buitenwijk van Rio de Janeiro. Zij gaven vanuit huis jiu-jitsu lessen. Helio kon niets anders dan vanaf de kant toekijken hoe zijn broers (vooral Carlos) trainingen gaven, omdat de dokters hadden aangegeven Helio weg te houden van elke vorm van fysieke inspanning.

Op een dag, Helio was 16 jaar oud, kwam er een leerling voor zijn les, maar Carlos was niet aanwezig. Helio, die alle bewegingen en woorden van zijn oudere broer had onthouden, bood aan om met de les te beginnen. Toen de les over was verontschuldigde Carlos zich voor zijn afwezigheid. De leerling antwoorde dat het geen probleem was en dat hij van de les had genoten. Hij wilde zelfs voortaan les hebben van Helio. Carlos vond dit geen probleem en Helio werd instructeur. Helio realiseerde zich al gauw dat sommige technieken die hij had onthouden door te kijken, moeilijk uit te voeren waren. Hij besloot enkele van deze bewegingen aan te passen aan zijn zwakke gestel en verbeterde de hefboomwerking in de uitvoering van deze technieken. Hij durfde het aan om af te wijken van het traditionele jiu-jitsu dat zijn broers hadden geleerd en waarin ze les gaven. Met vallen en opstaan was Gracie Jiu-Jitsu geboren.

Helio vocht uiteindelijk 17 partijen, waaronder een partij tegen de wereldkampioen worstelen Wladek Zbyszko en een kwalificatiegevecht tegen de mondiale nummer 2 in jiu-jitsu Kato. Hij won laatstgenoemde partij door verstikking na zes minuten en nu mocht hij het opnemen tegen de wereldkampioen Masahiko Kimura, die bijna 40 kg zwaarder was. Helio heeft het record in handen van de langste partij in de geschiedenis tegen een voormalig leerling, Waldemar Santana. Het gevecht duurde maar liefst 3 uur en 40 minuten. Helio werd de eerste sportheld in de Braziliaanse historie. Hij nam het ook op tegen bokslegendes als Primo Carnera, Joe Louis en Ezzard Charles. Zij moesten het allemaal afleggen.

Ook naast de ring was hij altijd op zoek naar een uitdaging. Hij schepte er plezier in om wilde paarden en stieren te temmen. Ook redde hij ooit het leven van een man door in het met haaien vergeven water van de Atlantische Oceaan te springen en de man op de kant te trekken. Hij kreeg hiervoor een medaille. Zijn bijdrage aan de perfectie van de jiu-jitsu technieken, zijn filosofie op het leven en zijn unieke trainingsmethodes zijn een voorbeeld voor zijn kinderen en zijn leerlingen wereldwijd. Dit zijn de pijlers waarop de Gracie Jiu-Jitsu Academy is gebouwd.

Helio Gracie is op 29 januari 2009 op 95-jarige leeftijd overleden.